Nocturne

Theatergroep Stichting Nocturne gebruikt theater om sociale thema's waar ouderen mee te maken krijgen, bespreekbaar te maken. Elke voorstelling wordt gevolgd door een debat met het publiek.

2010

Subsidie voor theater over ouderen en liefde

Nocturne pakt het professioneel aan

Per seizoen treden acteurs tussen 63 en 76 jaar 40 tot 60 keer op.

Door Jaap Bak
NIJMEGEN - Ze zien zichzelf als een grijze tsunami, als een grijze golf waar niemand omheen kan. Je hebt er maar rekening mee te houden, want theatergroep Nocturne uit Nijmegen is niet zomaar een clubje bejaarden dat tussen de schuifdeuren optreedt. Nee, Nocturne treedt zo’n veertig tot zestig keer per jaar op, in het hele land; bestaat uit een dubbele cast; heeft een professionele regisseur en artistiek leider (Joos van Dooremalen); een componist (Theo Hoek) en tekstschrijver (Guus de Klein) en een echte dramaturg (Pieter van deWaterbeemd).
Ze maken een theatervoorstelling met liedjes waarbij verschillende thema’s van het ouder worden aan de orde komen. "Ouder worden gaat met beperkingen gepaard. Zowel op het fysieke als mentale vlak. Maar met levenservaring en inzicht kun je het jezelf ook plezierig maken. Je kunt ook positief blijven. We gebruiken in de voorstelling bekende melodieën, maar met nieuwe teksten", vertelt Joos van Dooremalen.
Een rollator is een hulpmiddel, maar kan ook gezien worden als een prettig hulpje om toch de straat op te gaan. Geen thema gaat de theatergroep uit de weg en na afloop is het de bedoeling dat de spelers met het publiek praten over de voorstelling Pozitiev Blijfe.
Nocturne treedt op voor ouderen, maar ook op symposia, bij opleidingen in de gezondheidszorg, voor instellingen als het Trimbosinstituut en is ook opgenomen in het Soeterbeeckprogramma. Om aan alle aanvragen te kunnen voldoen, is er een dubbele cast gevormd.

De première is 11 oktober 2007 in Lindenberg Aldenhof. Er is een voorstelling om 14 uur en om 20 uur.

Pozitiev blijfe
Een bont gezelschap van ouderen werkt aan een sketch voor een auditie bij omroep Max. Onder tijdsdruk ontstaan er tragikomische situaties. Een persoonlijke onthulling van een van de spelers zet de auditie op losse schroeven. De groep staat nu voor de belangrijke vraag. Hoe zullen we verder gaan, met Nazomer en met elkaar?

Spel: Sjo Bartelet, Jan Bertrams, Miep Bloemen- Weijmans, Teun Felet, Els Gerbrands, Martin Janssen, Ria Kieboom, Josje Kruijsen- Lankhorst, Lidy Sopar-van Abeelen, Herma Wakkerman- Schwirtz, Marijke Fluit
Regie: Joos van Dooremalen

Theater en debat
Een voorstelling voor ouderen door ouderen met debat na afloop, blijkt in een behoefte te voorzien. Toneel roept herkenning op en ook de wens te verwoorden wat men eraan heeft beleefd. Theater weerspiegelt, debat geeft je een stem.

Vier Deuken

Spel: Sjo Bartelet, Jan Bertrams, Miep Bloemen, Els Gerbrands, Lidy Sopar, Herma Wakkerman
Regie: Herman Verhaaren
Tekst: Jan Smeets

'Uit het leven gegrepen'

Door onze redactie

Foto: Piet Heijsen

NIJMEGEN - "Bij veel mensen leeft het beeld dat seniorentoneel een beetje blijspel. achtig is," zegt Jan Bertrams (61), toneelspeler bij Nocturne. "Alsof het om een klucht gaat," vult medespeelster Herma Wakkerman hem aan. "Gelukkig wordt er bij ons stuk ook wel gelachen," vertelt zij verder. "Men zit dan niet te schuddebuiken, hoor maar als er bij ons wordt gelachen, is het meer uit herkenning."
Toneelgroep Nocturne is in 1998 gestart op initiatief var de Stichting Bond voor Ouderen Gelderland (SBOG) die een regisseur heeft aangetrokken om audities te houden.
"Zo zijn we bij elkaar gekomen," zegt Herma Wakkerman (63). "Omdat we auditie hebben moeten doen, kende dus niemand elkaar."
Zij legt uit wat Nocturne doet: "Wij spelen seniorentoneel maar onze toneelstukken zijn niet specifiek voor hele oude mensen, maar wat wij spelen is ook geschikt voor vrijwilligers of voor bijvoorbeeld personeel in de zorg." Haar medespeelster Lidy Sopar (69) vult haar aan: "Het is uit het leven gegrepen." De stukken van Nocturne gaan uitsluitend over thema's die ouderen aangaan. Vorig jaar speelden ze over eenzaamheid en ouderdom. Het nieuwe stuk is getiteld 'Vier deuken' en gaat over hoe het leven verder gaat na de pensionering.
Of de spelers, nu ze zelf een jaartje ouder worden, nooit bang zijn hun tekst kwijt te raken? "Als je vastloopt, ga je maar op de creatieve toer, zegt onze regisseur altijd. Je komt er heus wel uit." Het is een kijk die kenmerkend is voor Nocturne, een toneelgezelschap waar veel wordt gepraat en overlegd. "We zijn nu een hele hechte groep," zegt Sopar.
"Ik vind het heerlijk om te brainstormen. Het is een heel creatief proces, daar geniet ik misschien wel meer van dan ( het toneelspelen zelf," zegt ze. Het is een proces dat ervoor zorgt dat het toneel van Nocturne is toegesneden op de acteurs. "Onze toneelgroep bestaat uit zes mensen, meer niet. En we doen ook allemaal mee, een stuk wordt ook een beeije voor ons geschreven," legt Wakkerman uit. "We gaan wat improviseren onder leiding van de regisseur en wat daar uit komt, wordt weer doorgegeven aan de schrijver," gaat zij verder.
Sopar: "Het stuk dat we spelen, wordt vanuit onze ervaring geschreven en zo wordt het eigenlijk heel persoonlijk." Het is dan ook niet helemaal vrijblijvend, het moet iets op gang brengen bij de mensen." Het is de bedoeling dat het publiek na afloop gaat praten over het thema dat aan de orde is in het toneelstuk. "Bij ons is het debat het doel en het toneel is daarvoor het middel," stelt Wakkerman.
Ondanks de maatschappelijke inslag van hun toneel, zien de acteurs zichzelf niet als een soort sociaal werkers. Net als haar medespelers staat voor Sopar het toneelspelen voorop: "Wij hebben een hobby en wij vinden het een zinvolle hobby, omdat we iets kunnen uitdragen. En daar beleven we plezier aan, ook aan elkaar."
Met een voldane blik: "Het is een stukje van je leven geworden."

Terug naar het Jaarboek menu

Deze pagina is onderdeel van:
www.sat-nijmegen.nl